Ở Việt Nam xoài là một trong các loại hoa quả có giá trị kinh tế rất cao. Hằng năm đất nước chúng ta sản xuất, đưa ra thị trường một khối lượng rất lớn nhằm phục vụ nhu cầu tiêu dùng ngày càng tăng cao của người dân. Xoài là một loại quả có giá trị sử dụng cao, có nhiều dinh dưỡng và lợi ích tốt đối với sức khỏe con người nên càng ngày nhu cầu của người dân càng cao. Xoài còn có thể dùng để chế biến, làm gia vị thêm vào các món ăn. Không những thế xoài Việt Nam còn có giá trị xuất khẩu cao. Xoài Việt Nam đã mang lại giá trị, lợi nhuận to lớn cho người dân Việt Nam. Bởi vậy mà số hộ dân, số doanh nghiệp đầu tư trồng xoài ngày càng tăng cao. Và như vậy đồng nghĩa với việc trong quá trình trồng trọt vẫn có nhiều vấn đề về bệnh hại xảy ra. Đặc biệt đối với cây xoài thì có bệnh phấn trắng rất nguy hiểm. Bệnh này ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất, chất lượng quả xoài.
Giới thiệu bệnh hại
– Bệnh phấn trắng có tên khoa học là Odium mangiferae Pether
– Bệnh phấn trắng hại xoài do nấm Oidium mangiferae Pether gây ra. Nấm gây bệnh này là một loại ký sinh chuyên tính, ngoại ký sinh thuộc bộ Erysiphales, lớp nấm túi.
– Bào tử vô tính hình túi, bầu dục đơn bào không màu, hình thành chuỗi trên cành bào tử phân sinh ngắn, không đâm nhánh trên bề mặt vết bệnh.
– Phấn trắng là một trong những loại bệnh rất nguy hiểm và thường gặp nhiều trên cây xoài. – Bệnh phấn trắng thường xuất hiện vào thời điểm ra lộc non, quả non. Làm ảnh hưởng rất lớn đến khả năng đậu trái và làm giảm chất lượng xoài. Và có thể dẫn đến mất mùa nếu như ở mức độ nặng hơn. Cây xoài là một loại cây thân gỗ nên việc xử lý, phòng ngừa rất khó nên bà con cần chú ý nắm vững các kiến thức về trồng trọt chăm sóc cây xoài.
Đối tượng gây hại
– Bệnh phấn trắng còn gây hại trên rất nhiều loại cây khác nhau như cây hoa cúc, hoa hồng, cây táo, cây nho,…
– Bệnh phấn trắng từ xưa đã rất phổ biến, chắc hẳn bà con đã từng nghe tới rất nhiều nhưng lại chưa nắm rõ được độ nguy hiểm và những ảnh hưởng vô cùng xấu của loại bệnh này đến mức nào.
Triệu chứng dấu hiệu bệnh phấn trắng
– Cây xoài ở giai đoạn ra chồi non, nụ non hay quả non đều là giai đoạn mà mầm bệnh phấn trắng dễ thâm nhập nhất. Khi bệnh phấn trắng đã tấn công lên các phần chồi non, lộc non đó sẽ phủ lên một lớp phấn trắng.
– Các bộ phận non sau khi nhiễm bệnh một thời gian ngắn sẽ bị thối, héo và khô rụng. Như vậy sẽ làm giảm đi năng suất, chất lượng ra quả của cây xoài.
– Khi những lá non có màu xanh nhạt thì lớp phấn có thể xuất hiện cả phần trên của lá, khiến lá bị héo khô, chết và rụng. Lúc này sẽ làm cho cây xoài bị mất sức, không đủ khả năng để chống chọi và tiếp tục sản sinh. Do bệnh đã ngăn cản quá trình hình thành và phát triển của chồi non và quả.
– Ở những khu vườn quá rậm rạp, ẩm ướt, nấm bệnh cũng rất dễ dàng lây qua các lá cây già, khô mặc dù nó ít gãy rụng hơn nhưng ảnh hưởng vô cùng lớn tới quá trình quang hợp của cây. Cây nhiễm bệnh và thêm vào đó là thiếu đi sự quang hợp thì cây rất dễ dàng lâm vào tình trạng héo úa, kém phát triển.
– Ở các vườn nhân và ươm giống có thể làm cây kém sinh trường nếu như không phòng trừ trước. Bởi giai đoạn kiến thiết cơ bản này vô cùng quan trọng. Nó chiếm phần lớn trong cả một quá trình trồng cây.
Nguyên nhân và điều kiện phát sinh bệnh phấn trắng hại cây xoài
– Bệnh thường phát triển trên các chồi non, nụ non, quả non. Bệnh Bệnh dễ dàng phát triển và lây lan ở mọi lứa tuổi, từ vườn kiến thiết cơ bản, vườn của bà con nông dân cho đến các khu vườn kinh doanh đều có nguy cơ lây nhiễm.
– Đặc biệt với môi trường có độ ẩm cao, nhiều sương mù là một điều kiện vô cùng thuận lợi để loại bệnh này phát triển đi sâu làm hại lớn tới cây xoài.
– Ở những khu vườn rậm rạp, mật độ trồng cây gần nhau cũng dễ dàng làm cho mầm bệnh lây lan qua nhau.
Mức độ ảnh hưởng
– Cây xoài thì phần chồi non, nụ non,…là một phần ảnh hưởng trực tiếp tới quá trình sinh trưởng ra hoa kết trái nên nếu như cây bị nhiễm bệnh ở chính những bộ phận này thì để lại hậu quả vô cùng lớn đối với bản thân cây xoài cũng như kinh tế người trồng xoài.
– Thứ nhất, khi cây nhiễm bệnh sẽ làm cho các phần lá non không thể hấp thụ được dưỡng chất, không đủ khả năng đề kháng và phát triển nên rất nhanh chóng bị héo, tàn và gãy rụng. Các phần chồi non khác cũng sẽ mất khả năng phát triển, cây sẽ kém sinh trưởng và dẫn đến chết.
– Thứ hai, về mặt kinh tế sẽ dẫn đến giảm năng suất, mất mùa, không có sản lượng để xuất bán. Bà con sẽ bị giảm đi nguồn lợi nhuận đáng kể từ xoài. Khi không đạt được sản lượng cần đạt thì khả năng xuất khẩu ra thị trường nước ngoài cũng giảm đáng kể, sẽ thu hẹp phạm vi kinh tế của bà con.
Biện pháp phòng bệnh
– Chọn giống :
Nên chọn các loại giống tốt, ít khả năng nhiễm bệnh, có khả năng phát triển và cho ra quả nhanh.
– Làm vườn :
Cần lựa chọn khu vườn có hướng về ánh sáng mặt trời tốt, vệ sinh sạch sẽ khu vườn, cắt bỏ, loại bỏ các cây cỏ dại, gốc rễ khô nên đốt và rải vôi chôn lấp để đảm bảo rằng khu vườn sạch sẽ và không có mầm bệnh xuất hiện.
– Bón phân :
Nên bón phân một cách cân đối giữa lượng đất sử dụng với lượng phân cho vừa đủ không bị dư cũng không quá thiếu. Nên bón thêm phân Kali, bón thêm lượng canxi như SPC-KL (Calcium nitrate) để giúp cải tạo đất trồng, tăng dưỡng chất cho cây dễ dàng hấp thụ.
– Nên thăm vườn thường xuyên vào giai đoạn cây ra nụ, hoa, chồi non để có thể dễ dàng nắm bắt được tình trạng cũng như tìm ra được cách phòng và điều trị kịp thời. Tránh trường hợp quá trễ thì cây sẽ bị nhiễm bệnh.
– Bà con nên chú ý phun phòng đúng lúc, nhất là đối với các khu vườn có khả năng nhiễm bệnh cao hoặc một số khu vườn tiền sử đã bị nhiễm bệnh, rất dễ có nguy cơ để tàn dư nhiễm bệnh trên cây và rất có nguy cơ bị nhiễm lại.
– Nên tiến hành phun phòng ngừa giai đoạn từ tháng 11 đến tháng 1 năm sau.
Biện pháp xử lý bệnh
Bà con hãy tham khảo một số loại thuốc trừ nấm bệnh của Nghi Anh như Kibul, Nazosi để phun ở giai đoạn nếu cây đã nhiễm bệnh thì phun 2-3 đợt, mỗi đợt cách nhau 5-7 ngày.
– Khi phun thuốc cho cây cần phải sử dụng đủ liều lượng nước phù hợp với lượng thuốc và cần có thiết bị tưới phun sương để có thể tưới lên các ngọn cây mới đạt hiệu quả phòng bệnh.
– Cần tuyên truyền để bà con chủ động tìm hiểu cũng như nắm bắt được những thông tin cơ bản về loại bệnh hại này và nhanh chóng có những biện pháp phòng bệnh cơ bản nhất để đối phó. Tránh để các mầm bệnh dễ dàng lây qua cho các cây khác hay các khu vườn khác.
