Cây hồ tiêu là cây công nghiệp lâu năm mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông dân. Với lợi thế về đất trồng giàu chất dinh dưỡng, tại các vùng Tây Nguyên, Đông Nam Bộ, Phú Quốc phát triển mạnh về cây công nghiệp này. Sản phẩm của hồ tiêu không chỉ được dùng ở trong nước mà còn có lợi thế xuất khẩu khá lớn. Song người dân trồng hồ tiêu thường gặp phải những vấn đề khi cây xuất hiện bệnh hại hoặc không biết cách chăm sóc cây đúng cách, làm cho cây có năng suất thấp. Bệnh thiếu kali là một trong những bệnh thường gặp ở cây hồ tiêu. Vậy làm thế nào để khắc phục bệnh hại này, bài viết hôm nay sẽ cung cấp một số thông tin cho bà con nông dân hữu ích.
Giới thiệu bệnh hại
Trong các bộ phận của cây chứa nhiều khoáng chất giúp cây sinh trưởng và phát triển khỏe mạnh. Có thể kể đến các chất dinh dưỡng như Canxi, Đạm, Sắt, Kali, Magie, Lân… Khi thiếu hụt một trong những nguyên tố khoáng này, cây sẽ sinh trưởng và phát triển kém. Với từng giai đoạn của cây, mỗi nguyên tố khoáng có tác dụng riêng biệt và sẽ cùng tổng hòa trong cây.
Trong đó kali là nguyên tố khoáng cung cấp dưỡng chất cho phần lá cây là chủ yếu. Kali giúp lá cây xanh tốt, tăng cường trao đổi chất trong cây, tăng khả năng phát triển chất diệp lục ở cây. Kali là vi lượng rất cần thiết cho quá trình quang hợp và phản ứng enzyme. Kali làm tăng sức sống, tăng khả năng kháng bệnh của cây. Giúp hình thành và di chuyển tinh bột, đường trong cây, giúp lá cây khỏe mạnh từ đó cây phát triển tốt hơn.
Khi cây hồ tiêu thiếu kali sẽ có dấu hiệu vàng ở viền lá, dần dần lan rộng vào bên trong lá. Khi này vùng mép lá bắt đầu sạm đen và hư hại dần.
Đối tượng gây hại
Bệnh thiếu kali phát sinh ở hầu hết các loại cây, đây không phải là bệnh hại đặc thù của từng loại cây mà là bệnh hại do thiếu hụt chất dinh dưỡng. Song với những cây công nghiệp như cà phê, hồ tiêu và cây nông nghiệp như lúa, ngô… thì dễ có dấu hiệu thiếu kali vì đây là những loại cây trồng cần nhiều chất dinh dưỡng để phát triển, tăng năng suất.
Triệu chứng, dấu hiệu bệnh hại
Dấu hiệu thấy bằng mắt thường khi cây mắc bệnh thiếu kali là lá cây bắt đầu vàng từ phần mép lá. Vết vàng xuất hiện ở phần đầu lá, theo hình chữ V sau đó lan dần vào trong lá. Khi bệnh hại lan vào giữa lá thì phần mép lá bắt đầu cháy sạm. Bệnh hại lan rộng trên cả cây và xảy ra hiện tượng rụng lá ở cây, cây sinh trưởng và phát triển kém do cơ quan chức năng lá không đảm nhận được nhiệm vụ quang hợp, hấp thu chất dinh dưỡng.
Nguyên nhân phát sinh bệnh hại
Vì kali được cây hấp thụ dưới dạng ion K+ dưới dạng muối hòa tan vô cơ hoặc hữu cơ. Cây hấp thụ kai chủ yếu từ chất dinh dưỡng trong đất trồng và từ nguồn nước là chủ yếu. Trong đó lượng kali trong thổ nhưỡng thường cung cấp khoảng 60%, lượng kali trong nước chiếm khoảng 40%. Vậy nên bệnh thiếu kali ở đây phát sinh chủ yếu là do đất trồng và nguồn nước cung cấp không đủ cho cây.
Hàm lượng muối, canxi, magie trong đất quá cao cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng thiếu kali ở cây trồng ngay cả khi đất có đủ chất kali. Nguyên nhân là vì cây sẽ ưu tiên hấp thụ các chất dinh dưỡng kia trước, nên không thể hấp thu lượng kali cần thiết.
Cây hồ tiêu hấp thu kali qua rễ cây, vậy nên những tác động ảnh hưởng đến rễ cây, nhiệt độ đất quá cao cũng ảnh hưởng đến tốc độ hấp thụ chất dinh dưỡng của cây trồng.
Nguyên nhân khác là do quá trình trồng và chăm sóc cây, bà con không cung cấp đủ chất dinh dưỡng nuôi cây vì vậy cây không hấp thu được kali. Vì vậy, trong quá trình canh tác, bà con chú ý bổ sung kali bằng cách bón phân để cây có thể hấp thu.
Điều kiện phát triển bệnh hại
Bệnh thiếu Kali sẽ xuất hiện ở cây khi cây trồng trong vùng đất thiếu chất dinh dưỡng, thiếu nguồn nước khoáng sạch cung cấp cho cây. Ở những vùng đất trồng pha cát, đất sét nhiều thường thiếu chất dinh dưỡng và không phù hợp trồng cây hồ tiêu. Cây không được chăm bón thường xuyên gây thiếu hụt chất dinh dưỡng.
Mức độ ảnh hưởng
Bệnh thiếu kali ở cây hồ tiêu khi mới phát sinh gây vàng lá với số lượng ít. Khi cây không được bổ sung chất dinh dưỡng kịp thời gây vàng lá ở toàn cây, lá úa và rụng dần và lâu dài dẫn đến cây phát triển chậm, mẫn cảm với các mầm bệnh, năng suất cây trồng kém và có thể chết cây.
Bệnh hại này không lan truyền vì không phải do virut gây bệnh xâm nhập, tuy nhiên trên cùng một mảnh đất trồng có thể phát sinh bệnh hại giống nhau vì nguồn đất thiếu chất dinh dưỡng.
Biện pháp phòng bệnh
Cách khắc phục bệnh thiếu Kali hay bất cứ bệnh hại thiếu chất dinh dưỡng nào ở cây đơn giản nhất là cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho cây thông qua bón phân cho cây trồng. Ngoài ra bà con nông dân cũng nên lựa chọn vùng đất trồng cây phù hợp, đất đai màu mỡ, có nguồn nước sạch phục vụ tưới tiêu cho cây. Có như vậy thì cây mới sinh trưởng và phát triển tốt.
Để bổ sung kali cho cây, bà con bón các loại kali hữu cơ như phân chuồng, phân ủ từ chuối, phân xanh như dã quỳ, cỏ lào… Nếu bón phân hóa học thì nên cân đối phân bón N – P – K để cây hấp thu đủ cả ba chất dinh dưỡng.
Bệnh thiếu kali ở cây trồng thường xuất hiện trong giai đoạn cuối mùa mưa, làm cho cây bị vàng lá rất nhiều,bà con cần xác định đúng nguyên nhân để bổ sung các nguyên tố thiếu hụt một cách kịp thời. Để phòng chống được tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng, đạt năng suất cao thì cần áp dụng thâm canh hồ tiêu bền vững từ việc chọn giống cây trồng, đất trồng, nguồn nước phục vụ tưới cây và cả phương án cho quá trình chăm sóc cây hợp lý.
Biện pháp xử lý bệnh
Bổ sung kali cho cây có thể thông qua bón gốc hoặc phun lên lá, đồng thời tận dụng các loại thực vật khác để làm phân bón hữu cơ cho cây. Nên phun vào buổi sáng, hoặc buổi chiều khi trời mát để cây dễ hấp thụ chất dinh dưỡng. Nếu phun trong mùa khô, phải phun ngay sau khi tưới.
Khi cây bắt đầu có dấu hiệu bệnh hại thiếu kali, cách nhanh nhất để khắc phục là sử dụng phân bón để bổ sung dinh dưỡng cho cây giúp cây trồng hấp thụ lượng cần thiết để phát triển cây khỏe mạnh, nuôi cây lớn. Bà con hãy tham khảo sản phẩm phân bón lá điển hình có chứa hàm lượng Kali của Nghi Anh như: Siêu Kali
Bệnh thiếu kali ở cây hồ tiêu không phải là bệnh khó điều trị, vì bệnh này phát sinh do thiếu hụt chất dinh dưỡng. Vậy nên cách khắc phục cũng tương đối đơn giản, chỉ cần bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng cho cây trong quá trình chăm sóc và bón phân hợp lý để cây hấp thu đủ là cây sinh trưởng và phát triển khỏe mạnh.
