Giới thiệu sâu bệnh:
Bọ phấn có tên khoa học là Bemisia myricae. Ngoài ra bọ phấn còn có những tên gọi khác như rầy phấn trắng, rệp phấn. Chúng gây hại lên những loại cây sau: khoai mì, khoai tây, cây dưa leo, dưa lưới,…Chúng phân bố chủ yếu ở vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long. Bọ phấn gây hại bằng cách hút nhựa cây tập trung ở ngọn và lá non. Gây ra tình trạng vàng lá. Và cũng gián tiếp gây ra nhiều bệnh khác trên cây.
Mặc dù loài này không gây ảnh hưởng lớn đến cây, và có rất nhiều biện pháp xử lý chúng nhưng chúng ta tuyệt đối không được chủ quan để chúng tăng mật độ lên cao làm hại cây.

Đặc điểm hình thái:
Được biết vòng đời của bọ phấn trắng kéo dài từ 22 đến 27 ngày. Được chia ra thành 3 giai đoạn: Giai đoạn trứng, giai đoạn ấu trùng và giai đoạn trưởng thành:
- Ấu trùng bọ phấn: có 4 tuổi, khi ấu trùng đạt đến tuổi lớn nhất là tuổi 4. Lúc này ấu trùng sẽ được gọi là nhộng giả.
- Bọ phấn trưởng thành: Bọ phấn trưởng thành có hình dạng rất nhỏ bé. Khi cánh dài ra cũng chỉ từ một đến 2 mm. Có đặc điểm là hai đôi cánh trước và sau bằng nhau. Cả thân bọ phấn bao gồm cánh được phủ một lớp phấn trắng bên ngoài. Đôi mắt kép trong như một con số tám. Bụng bọ phấn có chín đốt và đầu có sáu đốt. Chân bọ phấn dài và mảnh.
- Ấu trùng bọ phấn: Ấu trùng bọ phấn có màu vàng nhạt. Thời gian vừa nở đã có chân di chuyển dưới mặt lá. Chúng tìm một vị trí thích hợp rồi ở yên chỗ đấy.
- Bọ phấn trắng có một khả năng đặc biệt là chúng có thể sinh sản đơn tính đẻ ra thế hệ sau. Mỗi con cái có thể đẻ lên 96 đến 240 trứng.

Đối tượng gây hại:
Đối tượng gây hại của bọ trắng hầu hết trên các loại họ bí như dưa chuột, dưa lưới, dưa hấu, bầu, bí,…Ngoài họ bí ra chúng còn gây hại thêm rất nhiều loại cây khác. Vì bọ phấn là loài đa thực, chúng hầu như có thể hút nhựa đa số các loại cây.
Triệu chứng gây hại:
Dưới đây là những triệu chứng gây hại của bọ phấn lên cây:
Triệu chứng gây hại điển hình ở bọ phấn là bọ phấn hút nhựa của lá cây. Làm cho cây sinh trưởng yếu, giảm năng suất. Ngoài ra nó còn gián tiếp lây các loại bệnh virus cho lá. Chúng ta cần phát hiện kịp thời để có biện pháp xử lí hợp lí.
Bọ phấn sẽ đến và gây hại cho cây từ lúc cây vừa được gieo trồng. Chúng đeo bám dai dẳng cho đến khi cây thu hoạch. Bọ phấn gây hại làm cho cây bị còi cọc, vàng lá… Khi bọ phấn đeo lá ở mật độ cao chúng ta có thể lấy tay sờ vào và thường dính một lớp vàng như đường. Nơi chúng tập trung thường có một lớp nấm màu đen của nấm bồ hóng cùng bọ phấn phát triển.

Đặc điểm sinh thái:
Cần nắm rõ được tập tính sinh sống ở bọ phấn trắng để biết chúng phù hợp với mùa nào có cách bảo vệ đồng ruộng tránh bị chúng gây hại.
– Bọ phấn thường phát triển nhiều vào tháng ba đến tháng năm.
– Chúng thường yêu thích mùa khô. Khi mà thời tiết càng nóng và khô thì bọ phấn phát dục càng nhanh và nhiều. Làm chúng hoạt động nhiều hơn và sản sinh ra số lượng lớn hơn.
– Tuy nhiên vòng đời của bọ phấn khá ngắn. Vì lẽ đó mà tính kháng thuốc của nó rất cao.
– Bọ phấn hoạt động hút nhựa cây xuyên suốt ngày nhưng khi trời nắng chúng thường tìm những nơi mát để tập trung hoặc là trốn ánh nắng dưới lá.
– Bọ phấn trưởng thành: ban ngày chúng trốn dưới mặt lá. Bọ phấn hoạt động rất linh hoạt, chúng đeo bám lên lá cây làm cho lá cây kém phát triển, mang nhiều mầm bệnh phát tán.
– Ấu trùng bọ phấn thường sống cố định trên lá vì chúng bò chậm chạp. Ấu trùng bọ phấn thường tập trung đông vào cùng vị trí trên trái hoặc lá, gây ảnh hưởng lớn đến sự phát triển.
Thiên địch:
Đến với thiên địch thì bọ phấn có rất nhiều loài thiên địch. Sử dụng thiên địch tiêu diệt là một cách khá hiệu quả với loài này. Những loại thiên địch của bọ phấn là các loài ong ký sinh, các loại bọ rùa ăn thịt kể cả chim chóc,…

Biện pháp phòng bệnh:
Chúng ta cùng sơ lược qua một vài biện pháp phòng trừ bọ phấn để chúng không có cách nào làm hại đến vườn của chúng ta. Với những biện pháp vô cùng đơn giản như sau:
- Xử lý đất thật kỹ trước khi trồng để làm chết hết các loài sâu bệnh còn trên đất. Khi xử lý đất có thể dùng vôi, thuốc khử trùng đất, hay thuốc khử khuẩn.
- Dành thời gian phơi đất trước khi gieo trồng vụ mùa mới.
- Sử dụng phân bón đầy đủ và hợp lý. Để cho lá cây cứng cáp chống chịu tốt với loài bọ phấn.
- Thường xuyên chăm sóc, cắt tỉa lá dưới rễ và ngọn cây để cây được thông thoáng.
- Trồng hoa vạn thọ xung quanh vườn để đuổi bọ phấn.
- Làm sạch cỏ xung quanh vườn để không còn chỗ cho bọ phấn trú ngụ.
- Không nên trồng một loại cây qua nhiều vụ mùa trong một cánh đồng.

Biện pháp xử lý bệnh:
Để xử lý bọ phấn chúng ta có hai biện pháp chính là biện pháp thủ công và biện pháp sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Chúng tôi khuyên dùng cách thứ nhất là những biện pháp thủ công để tránh ảnh hưởng đến môi trường một cách tối đa. Tuy nhiên với biện pháp này chúng ta chỉ có thể dùng khi mật độ bọ phấn thấp.
– Biện pháp xử lý thủ công:
- Hút bọ phấn bằng máy hút bụi: Chúng ta sử dụng máy hút đến những vị trí bọ phấn đang hoạt động. Hút bọ phấn vào máy, sau đó tiêu diệt chúng.
- Sẵn sàng cắt cây: Chúng ta sẽ cắt đi những lá cây bị bọ phấn bám nhiều ngăn chúng không sang những lá khác. Sau đó chúng ta cần đem số lá này đi đốt đi.
- Dùng dung dịch xà phòng. Chúng ta dùng dung dịch xà phòng để tưới lên cây. Cách này chỉ có thể tiêu diệt được bọ trưởng thành. Thường từ ba đến bốn ngày chúng ta phun một lần. Và phun vào chiều mát để không ảnh hưởng đến cây.
- Bẫy bọ phấn: Chúng ta bẫy bọ phấn bằng cách quét keo lên một tấm bìa màu vàng đặt vào ruộng. Bọ phấn vì màu vàng thu hút sẽ đến tấm bìa đó và mắc phải keo.
– Biện pháp hóa học:
Khi mật độ bọ phấn tăng lên gây hại ở mức không thể kiểm soát bằng các biện pháp thủ công thì bà con cần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật để diệt trừ, nên sử dụng các thuốc có chứa các hoạt chất tác động phổ rộng và có tác dụng tiếp xúc, vị độc. Bà con hãy tham khảo một số sản phẩm điển hình của Nghi Anh như Sumo, Thánh sầu, Báo hoa, Đại bàng, Lửng mật,…
Thuốc trừ sâu
Lưu ý khi sử dụng thuốc bảo vệ thực vật chúng ta cần bổ sung phân bón cho cây để cây có đầy đủ chất dinh dưỡng, khỏe mạnh để phát triển tốt. Trong trường hợp bọ phấn xuất hiện với mật độ thấp không nên sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tránh làm ảnh hưởng đến thiên địch. Một số sản phẩm phân bón như Ado, Tonik, Amin, Hero,…
Phân bón lá
Phân bón lá
Câu hỏi thường gặp
Cây dưa chuột bị bọ phấn gây hại có biểu hiện gì?
Thiên địch của chúng là loại nào?
Xử lý bệnh bằng cách nào?



